Yapay zekâ ismini önümüzdeki zaman zarfında çokça duyacağız. Günlük yaşamımızın her alanında artık yapay zekâ ile karşılaşacağımız günler çok yakındır.
Yapay zekâyı; insanlar ve hayvanlarda görülen doğal zekânın teknoloji marifetiyle makinalar ve bilgisayarlar üzerinde kurgulanarak insanların emrine sunulması olarak tanımlaya biriz. Yapay zekâ daha şimdiden hayatımızın birçok alanında farkında olmadan bizlere hizmet vermeye başladı bile. Sesli asistanlardan dil çevirilerine, öneri sistemlerinden navigasyonlara, sosyal güvenlik sistemlerinden sağlık hizmetlerine, e-ticaretten yardımcı robotlara, siber sistemlerden savunma sanayiye kadar birçok alanda şu an hizmet vermeye başlamış durumdadır. Bütün bu hizmet ve kolaylıkların yanına çok yakın bir gelecekte yenileri eklenecektir.
Savunma sanayinde kullanılan silahların ve cephanelerin büyük bir çoğunluğu artık akıllı silah ve akıllı cephane olacaktır. İnsansız silahlı ve silahsız hava araçları şu an savunma sanayinde önemli bir yeri almış durumdadır. Bununla birlikte artık insansız savaş gemileri, insansız kara taşıtları ve hatta insansız uzay roketleri bile yakın gelecekte şahit olacağımız yenilikler arasında olacaktır. Biraz daha ileriye gidersek artık ordular ve askeri birlikler robotlardan oluşacaktır. Jandarma ve polis güçleri artık akıllı robotlar ile güvenliği saylayacaktır. Bankacılık ve finans hizmetleri yazılımlar marifeti ile basit bankacılık hizmetlerinden, kredi hizmetlerine, risk analizlerine, mali tablo analizlerine kadar yapay zekâ ile şu an bile yapılabilmektedir. Gelecekte belki de banka şubelerini göremeyeceğiz. Çünkü insan eliyle yapılabilecek hiçbir bankacılık hizmeti kalmayacak. Kâğıt ve madeni para bile geçerliliğini yitirecek ve yerini sanal paralara bırakacaktır. Fabrikalardaki gelişen teknoloji ile birlikte akıllı makine ve cihazlar yapay zekâ marifetini kullanarak işçilere gerek kalmadan üretimler yapılabileceklerdir. Hiçbir insan gücüne gerek kalmadan bütün sanayi alanlarındaki üretimleri yapay zekânın göreceğimize inanıyorum. Yapay zekâyı kullanarak hayvan yetiştiriciliğinde hayvanların süt sağımından beslenmesine kadar birçok iş artık yapay zekâya sahip robotlar tarafından yapılacaktır. Özellikle cerrahi operasyonlarda ameliyatları yapay zekâya sahip robotlar yapacaktır. Vücudumuza bağlı cihazlar ile birlikte vücudumuzdaki hastalıklar kolayca tespit edilecek ve yapay zekâ nasıl tedavi olacağı-mızı bize söyleyecek. Hangi ilaçları hangi dozda kullanacağımıza kadar artık yapay zekâ bizle-re anlatacak. Sosyal medyada bütün görsellerimiz, bütün paylaşımlarımız, yorumlarımız ve hatta mesajlaşmalarımız bile depolanma tehlikesi ile karşı karşıyadır. Yine yakın bir gelecekte vergi dairelerine ve mali müşavirlere bile ihtiyaç kalmayabilir. Her işyerinde okutulacak bir barkod ile fatura otomatik oluşturulacak oluşturulan faturalar gelir ve gider olarak gruplandırılacak, finansal tablolar otomatik oluşacak ve vergi beyannameleri otomatik olarak hazırlanacak ve tahakkuk ettirilecek hatta bir adım dahi öne çıkarak mükellefin banka hesabından resen dahi tahsil edilebilecektir. Yargı sisteminde de buna benzer bir sistemi yine yakın bir gelecekte görebileceğiz. Hâkimlerin, savcıların ve avukatların yapacağı yargı hizmetlerini yapay zekâ üstlenebilecektir. Bütün hukuk sistemine hâkim bir yapay zekâ suçun tanımına göre ilgili mevzuatlar neticesinde davalının suçlu ya da suçsuz olduğuna karar verebilecek, eğer suçlu bul-duysa ne kadar hangi çeşit ceza verileceğine karar verebilecektir.
İşte bütün bu gelişmelerde hayati bir kısas vardır. Yapay zekâda irade olacak mı? Eğer yapay zekâya insanoğlu kendi iradesi ile hareket etme kabiliyetini verirse, işte o zaman yapay zekâ insanlık için tehdit unsuru haline gelecektir. İnsanoğluyla yapay zekâ arasında iktidar mücadelesi başlayacaktır. Bilim kurgu filmlerinde çok gördüğümüz insanoğlu ve robot savaşlarını görebileceğiz. Ayrıca insan olarak her bir bireyin yaptığı işi robotlara yaptırmamız demek insanların işsiz kalması demektir. Devletler ve uluslararası örgütler bu konuyla ilgili şimdiden çalışmalıdır. İnsanlığın geleceğini garantiye alacak ve olası bir yapay zekâ iradesine karşı oluşabilecek tehditler için yasal düzenlemeler yapılmalıdır. Kötü niyetli terör gruplarının eline geçecek bir yapay zekâ insanlık için yıkım olacaktır.
İnsanlığın yaşamını kolaylaştırmak amacıyla geliştirilen bilim ve teknolojinin dozu kaç-tığında ve bu güç terör gruplarının kontrolüne geçtiğinde insanlığın sonunu getirebilecektir. Yapay zekâ da yapacağımız en büyük hata, ona kendi iradesiyle hareket edebilme yetisini vermek olacaktır.
Son söz: “Inovasyon kültürünüzün bir parçası olmalı. Müşteriler bizden çok daha hızlı hareket ediyor ve eğer onlara yetişemezsek başımız dertte demektir.” Ian Schafer
Sedat Çağlar