Zatürreye karşı erken tanı hayat kurtarıyor

Bor Devlet Hastanesi’nde Organ Bağışı Standı

İçeriği Görüntüle

Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Başhekim Yardımcısı Göğüs Hastalıkları Uzmanı Dr. Ceren Gökçe Coşkun Ekiz, 12 Kasım Dünya Pnömoni Günü dolayısıyla yaptığı açıklamada, zatürre hastalığının belirtileri, risk faktörleri ve korunma yolları hakkında önemli uyarılarda bulundu.
Toplumda yaygın olarak zatürre adıyla bilinen pnömoninin, akciğer dokusunun enfeksiyonu olduğunu belirten Dr. Ceren Gökçe Coşkun Ekiz, hastalığın her yaşta görülebilmekle birlikte özellikle çocuklarda, ileri yaştaki bireylerde ve kronik rahatsızlığı bulunan kişilerde ciddi sağlık sorunlarına yol açabildiğini ifade etti. Erken tanı ve uygun tedavinin hayat kurtardığını vurgulayan Ekiz, her gün farkında olmadan alınan binlerce nefesin yaşamın en temel ihtiyacı olduğunu, ancak akciğer sağlığını tehdit eden hastalıkların bu doğal süreci ciddi şekilde etkileyebileceğini kaydetti. Toplumda sıklıkla basit bir soğuk algınlığı veya ağır bir grip ile karıştırılabilen pnömoninin, özellikle risk grubundaki kişilerde hastaneye yatışa, yoğun bakım ihtiyacına ve hatta yaşam kaybına neden olabilen önemli bir enfeksiyon hastalığı olduğunu hatırlattı.
PNÖMONİNİN GELİŞİMİ VE BULAŞMA YOLLARI
Hastalığın tanımını yapan Dr. Ekiz, pnömoninin akciğerlerde hava alışverişinin gerçekleştiği küçük hava keseciklerinin yani alveollerin enfeksiyon nedeniyle iltihaplanmasıyla geliştiğini açıkladı. Normalde hava ile dolu olan bu keseciklerin enfeksiyon sırasında sıvı ve iltihabi hücrelerle dolduğunu, bunun sonucunda akciğerlerin oksijen alışverişi bozularak kişinin nefes almakta zorlandığını aktardı. Pnömoniye en sık bakteri ve virüslerin neden olduğunu, grip gibi viral enfeksiyonların ardından bakteriyel enfeksiyon gelişmesinin de mümkün olduğunu ifade etti.
Hastalığın bulaşma süreçlerine değinen Ekiz, pnömoniye neden olan mikroorganizmaların önemli bir bölümünün, enfekte kişilerin öksürmesi, hapşırması veya konuşması sırasında çevreye yayılan solunum yolu damlacıkları ve parçacıkları aracılığıyla bulaşabileceğini söyledi. Her pnömoninin aynı şekilde bulaşmadığını, hastalığa neden olan mikroorganizma ve kişinin bağışıklık durumunun bu süreçte belirleyici olduğunu kaydetti. Özellikle kalabalık ve iyi havalandırılmayan ortamlarda enfeksiyonların yayılma riskinin arttığını belirten Ekiz; el hijyenine dikkat etmenin, kapalı alanları düzenli havalandırmanın ve hasta olunduğunda başkalarına bulaştırmamak için gerekli önlemleri almanın önemini vurguladı.
BELİRTİLER, RİSK GRUPLARI VE KORUNMA YÖNTEMLERİ
En sık karşılaşılan belirtileri ateş, titreme, öksürük, bazen balgam çıkarma, nefes darlığı, hızlı solunum, nefes alırken veya öksürürken artan göğüs ağrısı, halsizlik, iştahsızlık ve belirgin yorgunluk olarak sıralayan Dr. Ekiz, ileri yaştaki bireylerde hastalığın her zaman yüksek ateş ve belirgin öksürükle ortaya çıkmayabileceğine dikkat çekti. Yaşlılarda bazen yalnızca bilinç bulanıklığı, günlük aktivitelerde azalma, iştahsızlık veya genel durumda ani bozulma görülebileceğini ifade eden Ekiz; nefes darlığı, dudaklarda morarma, bilinç değişikliği ve genel durumda belirgin kötüleşme gibi bulguların acil tıbbi değerlendirme gerektirdiğini aktardı. Pnömoninin herkeste gelişebileceğini ancak 65 yaş üzerindeki bireylerin, 5 yaşından küçük çocukların, KOAH ve astım gibi kronik akciğer hastalığı bulunanların, kalp, diyabet ve böbrek hastalarının, bağışıklık sistemi baskılanmış ve kanser tedavisi gören kişilerin daha yüksek risk altında olduğunu söyledi. Sigara kullanımının da solunum yollarının doğal savunma mekanizmalarını bozarak riski artırdığını ekledi.
Pnömoniyle mücadelede en etkili yaklaşımın hastalık ortaya çıkmadan önce önlem almak olduğunu ve aşılanmanın en önemli basamağı oluşturduğunu belirten Ekiz, pnömokok aşısının bakteriyel nedenlere, influenza aşısının ise grip enfeksiyonuna ve buna bağlı gelişebilecek ciddi solunum yolu komplikasyonlarına karşı koruma sağladığını dile getirdi. Aşıların yaş, mevcut hastalıklar ve bağışıklık durumu dikkate alınarak hekim önerisi doğrultusunda yapılması gerektiğini vurguladı. Korunmayı günlük yaşam alışkanlıklarının bir parçası hâline getirmek gerektiğini ifade eden Ekiz; ellerin düzenli yıkanmasını, kapalı ortamların havalandırılmasını, sigaradan uzak durulmasını, dengeli beslenmeyi, yeterli uykuyu, düzenli fiziksel aktiviteyi ve kronik hastalıkların tedavisinin aksatılmamasını önerdi.
ERKEN TANI VE DOĞRU TEDAVİ YAKLAŞIMI
Pnömoni tanısının hastanın şikâyetleri, fizik muayene bulguları ve gerekli görüldüğünde akciğer görüntülemesi ile konulduğunu söyleyen Dr. Ekiz, tedavinin hastalığın etkenine ve şiddetine göre planlandığını belirtti. Bakteriyel pnömonilerde antibiyotikler kullanılırken viral enfeksiyonlarda tedavinin hastanın klinik durumuna göre belirlendiğini ifade eden Ekiz, antibiyotiklerin her pnömoni hastasında gerekli olmadığını ve yalnızca hekim değerlendirmesiyle kullanılması gerektiğini vurguladı. Gereksiz antibiyotik kullanımının bireysel sağlığa zarar verebileceğini ve antibiyotik direncinin gelişmesine katkıda bulunabileceğini hatırlatan Başhekim Yardımcısı, hafif seyreden bazı hastaların ayaktan tedavi edilebildiğini, daha ağır vakalarda ise hastanede takip, oksijen desteği ve diğer destekleyici tedavilerin gerekebileceğini bildirdi.
Pnömoninin yalnızca hastalandığımızda mücadele edilmesi gereken bir sağlık sorunu olmadığını, aşılanma, hijyen, sağlıklı yaşam alışkanlıkları ve erken başvuru ile hastalığın önlenmesinde önemli adımlar atılabileceğini belirten Ekiz, bu Pnömoni Haftası’nda korunma bilincini güçlendirmenin önemine değindi. Pnömoninin önlenebilir ve erken tanıyla tedavi edilebilir bir hastalık olduğunu hatırlatan Ekiz, sağlıklı bir gelecek için akciğerlerin korunması ve her nefesin değerinin bilinmesi gerektiği çağrısıyla açıklamasını tamamladı.
(Haber Merkezi)