TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası Yönetim Kurulu, deprem riski yüksek olan Türkiye'de güvenli yaşam alanları inşa edilmesi için mühendislerin çalışma koşullarının iyileştirilmesi ve mesleki yetkilerinin tanınması gerektiğini açıkladı.
Yönetim Kurulu tarafından yapılan yazılı açıklamada, aktif fay hatları, heyelan ve kaya düşmesi gibi afet risklerinin merkezinde yer alan Türkiye'de, toplumun can ve mal güvenliğini doğrudan ilgilendiren kritik süreçleri yöneten jeoloji mühendislerinin hem sahada hem de bürokraside hak ettikleri koşullara sahip olmadığı belirtildi. Doğa kaynaklı afetlerin yıkıcı etkilerini azaltmak ve kamusal kaynakları doğru yönetmek adına haklı ve acil taleplerin kamuoyunun dikkatine sunulduğu ifade edilen açıklamada, coğrafi ve iklimsel zorlu koşullarda, madenlerde, tünellerde ve sondaj sahalarında çalışan mühendislere Fiili Hizmet Zammı (yıpranma payı) verilmesi, saha tazminatları ile günlük harcırahların günün şartlarına uygun şekilde artırılması istendi. Riskli sahalarda çalışan meslektaşlarının kanuni "işten kaçınma hakkı"nın uygulamada da garanti edilmesi gerektiği aktarılırken, kişisel koruyucu donanım, konaklama ve saha içi acil iletişim standartlarının insani seviyeye çekilmesi gerektiği vurgulandı.
Kamuda ve özel sektörde taban ücret uygulamasının yasal olarak zorunlu kılınması ve denetlenmesi gerektiği kaydedilen açıklamada, özel sektördeki mühendislerin çalışma koşulları, ücret, sosyal haklar ve iş güvencelerinin yasal koruma altına alınması talep edildi. Emekli mühendis maaşlarının insan onuruna uygun hale getirilmesi ve çalışanlara uygulanan seyyanen zammın emeklilere de acilen yansıtılması gerektiği belirtildi. Ağır hukuki sorumluluk getiren etüt, rapor ve projeler için zorunlu mesleki sorumluluk sigortası yükümlülüğünün işveren ve idareye verilmesi istenirken, esnek çalışma adı altındaki uzatılmış mesai saatlerinin yasal sınırlara çekilmesi ve fazla mesai ücretlerinin eksiksiz ödenmesi gerektiği ifade edildi. Ayrıca, özel sektörde teknik rapor onay süreçlerine endeksli ödeme koşulları nedeniyle firmaların hak edişlerini uzun süre tahsil edemediği ve ciddi finansal mağduriyetler yaşadığı dile getirilerek, ödemelerin kamu kurumları üzerinden yürütülmesini veya onay süreçlerinden bağımsız belirli periyotlarla doğrudan aktarılmasını sağlayacak yasal düzenlemelerin acilen hayata geçirilmesi çağrısı yapıldı.
YAPILAŞMADA DENETİM VE İSTİHDAM ZORUNLULUĞU
Afet riski yüksek olan Türkiye'de, başta tüm belediyeler olmak üzere Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlükleri ile AFAD kadrolarında jeoloji mühendisi istihdamının yasal zorunluluk haline getirilmesi gerektiği savunuldu. Yapı denetim sisteminde ve şantiyelerde zemin ve temel etütlerinin yerinde denetimi için jeoloji mühendisi çalıştırma şartının tavizsiz uygulanması istenirken, kamudaki güvencesiz ve taşeron çalışma modellerine son verilerek kadrolu istihdam sağlanması gerektiği vurgulandı. DSİ, MTA, MAPEG, TPAO, Karayolları Genel Müdürlüğü ve İller Bankası gibi yerbilimleriyle, araziyle, suyla ve madenle doğrudan ilişkili icracı kamu kurumlarında üst yönetim kademelerinin sadece belirli meslek gruplarının tekelinde olmasının kabul edilemez olduğu ifade edilerek, liyakat ilkesinin esas alınması gerektiği aktarıldı.
Jeoloji mühendislerinin bu stratejik kurumlarda genel müdür, genel müdür yardımcısı, daire başkanı ve bölge müdürü gibi üst düzey yönetici olarak görev almasının önemine dikkat çekilen açıklamada, bu sayede projelerin henüz planlama ve fizibilite aşamasında bilimsel gerçeklerle örtüşeceği belirtildi. Araziyi, zemini, su kaynaklarını ve afet risklerini işin en başında doğru okuyan bir yönetim anlayışının hem projelerin hatalı uygulanmasını önleyeceği hem de kamu kaynaklarının israf edilmesinin önüne geçeceği dile getirildi.
TBMM VE KARAR ALICILARA BÜTÇE ÇAĞRISI
Türkiye Büyük Millet Meclisi’nde önümüzdeki dönemin kamu bütçesinin şekillendiği bu kritik günlerde karar alıcılara açıkça çağrıda bulunulan açıklamada, bütçenin önceliğinin afete dirençli yerleşimler ve güvenli yaşam olması gerektiği belirtildi. Kamu kaynaklarının tahsisinde yeraltı kaynaklarının aranması, su havzalarının korunması, deprem ve heyelan risklerinin önceden tespiti ile alt ve üst yapı projelerinin güvenliğinin hak ettiği payı alması gerektiği; saha tazminatlarının iyileştirilmesi, yıpranma payı haklarının tanınması ve yeni kadroların açılması gibi taleplerin bütçe kanunu ve kadro cetvellerine yansıtılması gerektiği ifade edildi.
Afetler yaşandıktan sonra harcanacak trilyonlarca liralık yara sarma bütçeleri yerine, işin başında jeolojik ve jeoteknik çalışmalara, nitelikli mühendislik hizmetlerine ve liyakatli kadrolara ayrılacak bütçenin hem kamu kaynağını koruyacağı hem de can kayıplarının önüne geçeceği vurgulandı. Çalışma koşullarının iyileştirilmesi ve liyakat esasına dayalı bir kamu yönetiminin tesisi mücadelesinin sadece bir meslek grubunun hak arayışı değil; güvenli şehirler, nitelikli altyapı, korunan doğal kaynaklar ve afete dirençli bir ülke mücadelesi olduğu belirtilerek, tüm kamu kurumları, TBMM'deki milletvekilleri ve karar alıcılar bütçe masasında bu gerçekleri dikkate almaya davet edildi.
(TMMOB Bülten)

Türk Eğitim-Sen'den 10 Kasım mesajı
Türk Eğitim-Sen'den 10 Kasım mesajı
İçeriği Görüntüle

Muhabir: Niğde Haber