Sedat ÇAĞLAR
Sedat ÇAĞLAR
Giriş Tarihi : 17-02-2022 12:00
Güncelleme : 17-02-2022 12:05

NİĞDE'DE PATATESİN GELECEĞİ

Niğde patates ekiminde Türkiye’de diğer illere göre ilk sırada yer almaktadır. Yine patates üretiminde de hemen hemen her yıl ilk sıradaki yerini korumaktadır. Yaklaşık183 bin dekar alandan yaklaşık 600 bin ton patates üretimi yapılmaktadır. Patates üretimindeki üreticilerin karşılaştığı en büyük problem fiyat istikrarının ve arz talep dengesinin olmamasıdır. Bir yıl çok yüksek rakamlara satılan patatesi, başka bir yıl bakıyoruz ki fiyatı dip yapmış ve alan tüccarın dahi olmadığı bir tablo ile karşılaşıyoruz. Bu denli riskli ve istikrarsız bir ortamda üreticilerimiz deyim yerindeyse kumar oynar gibi patates üretmeye çalışmaktadır. Patates üretiminde fazla miktarda ürün elde etmek için gerektiğinden çok daha fazla gübre, zirai ilaç ve benzeri katkı maddelerinin atılması maalesef tarım arazilerinin verimini öldürmektedir. Ayrıca vahşi sulama dediğimiz şekilde bilinçsiz bir şeklide tarlaların sulanması yer altı sularında israfın önüne geçilemez bir hal almasına sebebiyet vermektedir. Yine aynı şekilde patatesin yetişmesi için ihtiyaç duyulan suyun toprağa verilmesi için kullanılan enerji ya elektrik ya da mazot olmuştur. Buradaki girdi maliyetlerinin yükselmesi çiftçinin sağlıklı ürün yapmasına engel teşkil etmektedir. Bu durum yaklaşık elli yılın problemidir. Peki, Patatesin kazançlı ve istikrarlı bir şekilde pazarlanması için ne gerekli biraz onları irdeleyelim.
Patates üreticisinin belki en stratejik sorunu elektrik enerjisi sorunudur. Elektrik enerjisi patates üretiminde kuyu suyu patatesi sulamak için kullanılıyor. Elektrik dağıtım ve pazarlama şirketi ise çiftçilerden normal bir tüketiciymiş gibi tüketilen elektriğin ücretini aylık tahsil ediyor. Bütün sermayesini tohuma, ekime, ilaca ve gübreye harcayan patates üretici aylık elektrik ücretlerini ödemekte zorlanıyor. Peki, bu soruna nasıl çözüm getirilebilir? Elektrik dağıtım ve pazarlama şirketleri çiftçilerden elektrik ücretlerini hasat döneminde tahsil ederse aslında bütün sorun ortadan kalkacaktır. Aylık tahsil etmek yerine hasat sonrasında elektrik tahsilatının yapılması patates üreticisinin üzerindeki büyük bir yükü alacaktır. Patates üreticisinin üzerindeki ikinci büyük sorun ise yine elektrik ile ilgilidir. Elektrik ücretinin pahalı olması ve büyük bir girdi maliyeti oluşturması çiftçilerin üretirken zorlanmasına sebep olmaktadır. Elektrik faturası üzerinden çiftçinin üretim için harcadığı elektriğin bedelinin KDV’den muaf ya da istisna tutulması bunun yanında elektrik faturası üzerinden alınan bazı payların kaldırılması patates üreticisine nefes aldıracaktır. Elektrik faturası üzerindeki Katma Değer Vergisi % 18 oranındadır. Elektrik te oluşacak % 18 indirim bile üreticinin yüzünü güldürecek ve daha fazla üretmek için motivasyon kaynağı oluşturacaktır. Yine çiftçilerin tarımsal üretimde kullanacakları mazot içinde KDV istisnası ya da muafiyeti verilmesi mazot üzerindeki özel tüketim vergisinin kaldırılması çiftçiler için büyük girdi maliyetlerinde iyileştirmeler oluşturacaktır.
Patates üretimi için her şeyden önce verim kalitesi yüksek tohum üretmemiz gerekmektedir. Dışa bağımlığı ve cari açığı azaltacak bu hamle çok önemlidir. Bu gün Niğde’de bulunan Patates Araştırma Enstitüsü’nün patates tohumu üretme çalışmaları büyük ölçüde başarılı bir şekilde tamamlanmıştır. Hızlıca ruhsat ve sertifika işlemlerinin yapılması ile bitlikte yerli ve verimliliği yüksek patates tohumlarının kullanılması patates üretiminde yapacağımız birinci aşama olacaktır. Aynı şeklide tarım arazilerinin hastalıklardan uzak, gereğinden fazla atılan gübre ve zirai ilaçlardan arındırılması patates üretiminde verimliliği arttıracaktır. Yine vahşi sulamadan vaz geçilip tarım arazilerinin gereğinden fazla sulanmasının önüne geçilmesi üretilen patatese kalite getirecektir. Patatesin üretilmesi esnasında ihtiyaç duyulan su için harcanan elektrik maliyeti çok büyük bir girdi maliyeti olarak önümüze gelmektedir. Niğde bulunduğu enlem ve boylamlara göre Güneş Işığını en verimli olan iller arasındadır. Güneş enerjisinden en verimli faydalanacak iller arasındaysak yapacağımız yatırım tarım arazilerinin bulunduğu yerlere güneş enerji sistemlerini kurarak kendimiz elektrik üreteceğiz ve önemli bir girdi maliyetinden de kurtulmuş olacağız. Patates üretiminde önemli bir nokta da şu olmalıdır: Patatesi eski yıllarda Niğde, Nevşehir, Adana ve İzmir Ödemiş büyük çoğunlukla üretmekteydi. Bu gün ise bu durum değişti. Sivas’tan Kars’a kadar, Konya’dan Afyon’a kadar bir alanda patates üretimi yapılmaktadır. Öyleyse üretimi artan patates üreticiliğinde rakiplerde artıyorsa yapacağım şey bellidir. Kaliteli ama gerekirse az miktarda patates üretmek. Evet, Çıkış noktamız bu olmak zorundadır. Niteliksiz, sağlıksız ve verimsiz ama nicelik olarak fazla bir ürün bizim için kazançlı olmayacaktır. Bunun yerine Nitelikli, sağlıklı, verimli ve kaliteli bir patatesi nicelik olarak az da üretsek daha kazançlı olabileceğiz. Üretilen patateslerin piyasanın arz talep dengesine göre, iç piyasanın patates ihtiyacına göre ve ihracata gidecek patates miktarına göre depolanması ve muhafaza edilmesi gerekmektedir. Bunun için teknolojik donanımlarla tasarlanmış patatesi daha uzun süre muhafaza edecek ve patatesi yeteri kadar depolayabilecek büyüklükte soğuk hava depolarına ihtiyacımız vardır. Bunun için gerekli olan banka kredileri, Kırsal kalkınma destekleri ve diğer kurum ve kuruluşlardan alınacak hibe ve teşvikler için proje çalışmaları yürütülmesi gerekmektedir. Son olarak patatesin pazarlanması da önemli bir sorundur ve pazarlanmasının istikrara kavuşması gerekmektedir. Çiftçi örgütleri kurulmalıdır. Bu çiftçi örgütleri donanımlı ve güçlü olmalıdır. Şuan mevcutta bulunan üretici birlikleri ve tarımsal kalkınma kooperatifleri bu pazarlamayı yapacak güçten ve örgütlenmeden çok uzaktırlar. Örnek vermek gerekirse Tarım Kredi Kooperatifleri ’ne benzer bir yapılanmada patates örgütleri kurulabilir. Hem patates için gerekli olan tohum, zirai ilaç, sulama sitemi ve benzeri tarımsal aletleri kaliteli ve ucuz bir şekilde patates üreticiliğine sağlayabilen, toplu bir şeklide patatesi toptan olarak iç piyasaya sürebilen ve gerekirse ihracat yapabilecek şekilde örgütlenebilen bir kuruluşa ihtiyaç duyulmaktadır. Ayrıca gerektiğinde Tarım Kredi Kooperatif marketlerinde olduğu gibi perakende bir şekilde de patatesi pazarlayabilecek bir donanımda olması gerekir bu tür kuruluşların. Patates üretiminde yine olmazsa olmaz diğer bir konu da patatesin Çiftçi Kayıt Sisteminde doğru bir şekilde kayıt altına alınmasıdır. Devlet teşviklerinden daha fazla yararlanmak için Çiftçi kayıt sistemine doğru olmayan ürünlerin kaydedilmesi patates ile ilgili yapılan planların başarısız olmasına sebep olacaktır. Bu durumun Tarım ve Orman Bakanlığı’na bağlı ziraat mühendisleri, ziraat teknikerleri ve ziraat teknisyenleri tarafından denetim altına alınması gerekmektedir. Aynı şekilde Tarım teşkilatlarında bulunan teknik kadronun devlet dairelerinden çıkıp daha çok sahada çiftçilere danışmanlık ve denetim faaliyeti sürdürmesi gerekmektedir.

Sedat ÇAĞLAR

Sedat ÇAĞLAR

DİĞER YAZILARI DÜNYADA İKLİM DEĞİŞİRKEN NİĞDE’NİN ÇEVRE KİRLİLİĞİ İLE MÜCADELESİ 06-06-2022 13:21 NİĞDE’NİN GELECEĞİNDE ORMAN VE YEŞİL 18-05-2022 21:13 NİĞDE’NİN MARKA DEĞERİ ELMA 11-04-2022 15:13 GÜNEŞ ENERJİSİNİN NİĞDE’YE KAZANDIRACAKLARI 26-03-2022 17:04 NİĞDE İÇİN LOBİ OLUŞTURMAK 12-03-2022 15:18 NİĞDE'DE PATATESİN GELECEĞİ 17-02-2022 12:00 NİĞDE’NİN GELİŞİMİ 07-02-2022 11:54 TAŞERE EDİLEN SAVAŞLAR 13-01-2022 13:17 MODERN DÜNYADA BAĞIMSIZLIK 11-10-2021 15:19 SURİYE’DE KÜRESEL OYUNLAR 20-09-2021 14:09 AFGANİSTAN'IN ŞİFRELERİ 30-08-2021 14:25 SİYASET VE ETİK DEĞERLER 17-08-2021 22:49 STRATEJİ OYUNLARI 26-07-2021 13:17 SİYASİ İLKELERİM 22-06-2021 14:52 KUDÜS 12-06-2021 12:29 GÖNÜL YAPMAK   31-05-2021 17:24 İNANÇ VE TESLİMİYETÇİLİK 17-05-2021 15:14 ÇANAKKALEDE NELER YAŞANDI? 15-03-2021 15:19 BUGÜN HANGİ MASKENİ TAKIYORSUN ? 02-03-2021 14:15 CAHİLDİM DÜNYANIN RENGİNE KANDIM 04-02-2021 08:28 İSLAM VE ADALET 21-12-2020 12:05 HAK VE BATILIN SAVAŞI (HABİL VE KABİL) 14-12-2020 14:18 SİYASET 01-12-2020 13:08 ÇEÇENİSTAN VE ÖZGÜRLÜK DİRENİŞİ 17-11-2020 14:53 KURTULUŞ SAVAŞINDAN 29 EKİM’E 28-10-2020 13:22 ARAKAN’DA MÜSLÜMAN ZULMÜ 22-10-2020 15:05 NİĞDE’Yİ BİR DE BU GÖZLE GÖRÜN 13-10-2020 19:02 DOĞU TÜRKİSTAN 07-10-2020 19:57 İNSANLIĞIN ÖLDÜĞÜ YER (YEMEN) 30-09-2020 16:44 İÇİMİZDEKİ İNSAN GÖRÜNÜMLÜ VİRÜSLER 23-09-2020 16:08 BALKAN TÜRKLERİ (MUHACİRLER) 15-09-2020 13:01 TÜRK-İSLAM BİRLİĞİ KURULUR MU? (KIZIELMA) 07-09-2020 12:28 AKDENİZ -  KIBRIS VE ENERJİ 31-08-2020 16:56 EGEMENLİK VE ENERJİ 24-08-2020 13:27 ADAM OLMAK... 17-08-2020 10:51 ERMENİLERİN AZERİ İŞGALİ VE TÜRKİYE 05-08-2020 14:16 BOSNA SAVAŞINDA ÇOCUK OLMAK 28-07-2020 14:00 İHANETE VE ESARETE BAŞKALDIRIŞ 21-07-2020 09:45 AYASOFYA 14-07-2020 11:05 KORONA SALGINI VE İLAHİ GÜÇ 06-07-2020 15:22 DÜNYADA ADALET VE CEMAL KAŞIKÇI 30-06-2020 08:39 ORTADOĞU'YU ANLAMAK 20-06-2020 12:56
NAMAZ VAKİTLERİ
PUAN DURUMU
  • Süper LigOP
  • 1Adana Demirspor00
  • 2Alanyaspor00
  • 3Antalyaspor00
  • 4Başakşehir FK00
  • 5Beşiktaş00
  • 6Fatih Karagümrük00
  • 7Fenerbahçe00
  • 8Galatasaray00
  • 9Gaziantep FK00
  • 10Giresunspor00
  • 11Hatayspor00
  • 12İstanbulspor00
  • 13Kasımpaşa00
  • 14Kayserispor00
  • 15Konyaspor00
  • 16MKE Ankaragücü00
  • 17Sivasspor00
  • 18Trabzonspor00
  • 19Ümraniyespor00
HAVA DURUMU
Gazete Manşetleri
Yol Durumu
E-GAZETE
POMEM MEZUNİYET -2022
ANKET OYLAMA TÜMÜ
GÜNÜN KARİKATÜRÜ
E-Bülten Kayıt
ARŞİV ARAMA
Tasarım